Sitting All Day Is Killing You — Here’s What to Do About It | Manoush Zomorodi | TED
TED
0:00 Translator: Bùi Minh Hằng Reviewer: Nhàn Katherine
0:03 Bạn có bao giờ đóng laptop vào cuối một ngày dài
0:07 và cảm thấy chỉđủ năng lượngđể bò lên ghế
0:12 lướt điện thoại hoặc xem 1 chương trình nàođó không?
0:17 Hoặc có khi cả hai cùng một lúc?
0:21 Vậyđó.
0:22 Trong đại dịch, tôi chỉ muốn có thế,
0:24 và tôi chẳng thể hiểu tại sao.
0:26 Tôi an toàn, tôi khỏe mạnh,
0:27 mà tại sao tôi không muốn đóng laptop lại
0:29 rồi nhảy nhót xung quanh phòng khách?
0:31 Năng lượng của tôi đi đâu cả rồi?
0:34 Tôi là một nhà báo.
0:36 Chuyên môn của tôi trong 10 năm qua là cố gắng hiểu
0:39 thói quen công nghệ thay đổi con người chúng ta như thế nào,
0:43 vì vậy tôi quyết định tìm hiểu
0:45 tại sao ngồi trước màn hình khiến chúng ta kiệt sức như vậy.
0:50 Bởi vì chúng ta đềuđã nghe về hiệu ứng tinh thần đúng không?
0:54 Nhưng còn sức khỏe thể chất thì sao?
0:57 Như tôi nhanh chóng học được,
1:00 nhìn vào màn hình không chỉ định hình cách các ngày trôi qua,
1:03 nó còn định hình lại cơ thể chúng ta.
1:05 Theo các nhà nghiên cứu tại Johns Hopkins,
1:08 mỗi ngày, trung bình một đứa trẻ 19 tuổi di chuyển
1:10 nhiều tương đương trung bình một người 60 tuổi.
1:13 Suốt 20 năm qua,
1:14 tỷ lệ mắc bệnh tiểu đường loại 2ở người trẻ tuổiđã tăng gấp đôi.
1:18 Ba trong bốn người Mỹ trưởng thành mắc bệnh mạn tính.
1:22 Nhiều trong sốđó có thể phòng ngừa được.
1:25 Ít nhất một bệnh mạn tính.
1:27 Tổ chức WHO nói rằng đây là một vấnđề toàn cầu.
1:30 Họ dự đoán rằng vào cuối thập kỷ này, không xa lắm đâu,
1:33 lối sống này khả năng sẽ dẫn đến 500 triệu trường hợp mới
1:37 mắc các bệnh có thể phòng ngừa
1:39 như bệnh tim, béo phì và tiểu đường,
1:42 khiến chính phủ phải trả 27 tỷđô la mỗi năm.
1:46 Gõ phím, vuốt, lướt, ngồi.
1:51 Đây là nhịp điệu của cuộc sống hiện đại.
1:54 Không biết bạn thế nào,
1:55 tôi đâu thể vứt cái điện thoại đi, đúng không?
1:57 Tôi đâu thể sống tách biệt khỏi thế giới.
2:00 Vậy làm thế nào chúng ta duy trì kết nối mà không dần dần phá hủy sức khỏe?
2:06 là câu hỏi cứ chạy trong đầu tôi
2:08 khi tôi bắt gặp anh chàng này.
2:10 Keith Diaz là một nhà sinh lý học tại Trung tâm Y tế Đại học Columbia,
2:14 và anh ấyđã dành toàn bộ sự nghiệp của mìnhđể cố gắng tìm hiểu xem chúng
2:18 ta có thể di chuyển ít đến mức nàođể việc ngồi không giết chết chúng ta.
2:23 Vào 2022, anh ấy công bố một nghiên cứu nhỏ mang đến 1ý tưởng tuyệt vời.
2:27 Anh ấy nhận ra chỉ cần năm phút di chuyển nhẹ nhàng sau mỗi 30 phút
2:31 sẽ mang lại những tác động mạnh mẽ.
2:33 Nó làm giảm lượng đường trong máu và huyết áp.
2:37 Trong 1 nghiên cứu khác, anh phát hiện người ít hoạt động
2:39 mà đổi 30 phút ngồi lấy 30 phút vận động mỗi ngày
2:43 làm giảm nguy cơ tử vong sớm đến 18%.
2:48 Và có lẽ bạn sẽ nói“Ừ, sáng nay tôiđã tập thể dục, vì vậy tôi ổn.”
2:53 Hoặc có thể bạn nói,
2:54 “Phù, tôi mừng vìđã mua cái bàn làm việc đứng.”
2:58 Rất tiếc, không phải vậy đâu.
3:02 (Tiếng cười) Nếu bạn ngồi hoặc đứng phần lớn trong thời gian tỉnh,
3:08 sức khỏe của bạn cũng bị đe dọa.
3:10 “Đừng ngừng tập thể dục,” Keith nói với tôi,
3:13 nhưng anh ấy nói, điều bạn phải làm
3:15 là chia nhỏ những khoảng thời gian dài ngồi trước màn hình.
3:18 Khi anh ấy nói vậy, tôi kiểu “Thậtá?”
3:20 Kiểu, vài ba lần giải lao vận động này có thể tạo ra sự khác biệt
3:24 lớn gì cho người vốn tương đối khỏe mạnh chứ?
3:26 Tôiđã quyết định tham gia nghiên cứu.
3:29 Một ngày, tôi đến phòng thí nghiệm của anh ấy,
3:31 tôi ngồi và làm việc trên laptop trong tám giờ liên tiếp.
3:35 Ngày hôm sau, tôi có giải lao vận động
3:38 sau mỗi nửa giờ hoặc tầmđó.
3:40 Họ kiểm tra tất cả các dấu hiệu sinh tồn
3:42 và kết quả thực sự phi thường.
3:45 Mức Glucose của tôi giảm gần một nửa.
3:48 Huyết áp của tôi giảm năm điểm,
3:51 và tâm trạng của tôi tốt hơn rất nhiều.
3:54 Khoa học rất rõ ràng rồi,
3:57 nhưng có ích gì nếu không ai thực sự có thể giải lao vận động?
4:02 phòng thí nghiệm thì dễ rồi.
4:03 Có người vỗ vào vai và dẫn tôi đến máy chạy bộ.
4:06 Vì vậy, chúng tôi quyết định hỏi mọi người ngoài kia,
4:10 ngoài đời thực,để xem liệu họ làm được không.
4:13 Chúng tôi cùng đội nhóm tại NPR và Columbia,
4:15 phối hợpđể xây một podcast
4:18 và một thử nghiệm lâm sàng toàn cầu gọi là nghiên cứu Body Electric.
4:21 Hơn 20.000 ngườiđã đăng ký.
4:24 Chúng tôi phải giới hạn mức 20.000 người,
4:27 và họ có thể chọn mứcđộ vận động.
4:29 Họ có thể di chuyển năm phút mỗi nửa giờ,
4:31 năm phút mỗi giờ hoặc mỗi hai giờ.
4:35 Họ có thể nhảy nhót quanh nhà,
4:36 họ có thể đi lại gọi điện,
4:38 họ có thể dắt chó đi dạo, họ có thể đi vứt rác,
4:40 không thành vấnđề.
4:42 Họ chỉ cần chia nhỏ ra,
4:43 chia những khoảng thời gian ngồi lâu.
4:46 Và các bạn ơi, tôiđã rất phấn khích.
4:49 Tôi nghĩ, chúng tôi sẽ “vận động 1 phong trào vận động”.
4:55 tôi khá giỏi dùng từ đấy.
4:56 (Tiếng cười) Tôi sẽ không nói dối gì đâu, mấy ngày đầu tiênđó khó khăn lắm.
5:02 Nó đòi hỏi nhiều sựđể tâm
5:04 và một chút nổi loạnđể đảo ngược một thế giới
5:08 vốn được xây dựng quanh màn hình và ghế.
5:11 Nhưng rồi mọi người phát hiện,
5:13 khi họ bắt đầu áp dụng những quãng nghỉ vào trong cuộc sống,
5:17 họ bắt đầu có những đột phá.
5:18 Họ nói rằng cảm thấy ít đau hơn.
5:21 Họ nói rằng có nhiều năng lượng hơn.
5:24 Họ nói họ cảm thấy tích cực hơn về cuộc sống nói chung.
5:28 Cuối cùng, trong số những người bắt đầu giải lao vận động,
5:32 80%đã duy trì trong hai tuần liền.
5:35 Và vâng, đây là một nghiên cứu tự báo cáo
5:38 với nhiều người tham gia rất có động lực.
5:40 Như đài phát thanh công cộng đang nói vậy.
5:43 Tuy nhiên, dữ liệu cho thấy họ càng giải lao thường xuyên,
5:48 họ càng cảm thấy tốt hơn.
5:49 Những người đi dạo ngoài trời nhận thêm nhiều năng lượng tích cực.
5:52 Vài ngườiđã giảm được vài cân thừa cứng đầu,
5:55 hầu hết mọi người đều thực sự thích giải lao.
5:59 Nhưng điều ngạc nhiên nhất với tôi
6:00 là việc nghỉ giải lao không ảnh hưởng đến năng suất của họ.
6:04 Mọi người nói rằng họ trở lại bàn làm việc và có thể tập trung,
6:08 họ cảm thấy rằng công việc chất lượng hơn.
6:12 Nghiên cứu này hiện đang trong quá trình thẩm định khoa học.
6:16 Nhưng Keith giải thích với tôi một số lý do
6:18 tại sao những giờ nghỉ nhẹ nhàng này lại tác động lớn như vậy.
6:22 Khi chúng ta ngồi,
6:24 các động mạch trong cơ thể bị gập tại vùng hông và đầu gối,
6:27 giống như một ống hút bụi bị bẻ cong.
6:29 Máu bắt đầu tích tụở chân và cơ bắp ngừng co lại.
6:34 Nhưng cơ chân cần phải di chuyển,
6:36 được kích thích,để loại bỏ chất béo, đường và giảm huyết áp.
6:41 Nếu không, trong nhiều tháng và qua nhiều năm,
6:44 là lúc những tình trạng mạn tínhđó bắt đầu xuất hiện.
6:47 Rồi với tư thế ngồi của ta nữa.
6:49 Ngồi làm nén cơ hoành.
6:52 Ta bắt đầu hít thở nông.
6:54 Thở nông dẫn đến ít oxy vào máu và lên não hơn.
6:59 Ít oxy trong não nghĩa là ta mệt mỏi và mất tập trung.
7:03 Hãy hít một hơi thật sâu ngay bây giờ nếu bạn muốn.
7:07 Rồi còn màn hình nữa.
7:10 Màn hình có thể gây nhiễu thứ gọi là “nội cảm”.
7:14 “Nội cảm” là cách cơ thể nói với bạn những gì nó cần.
7:18 Nó cần một bữa ăn nhẹ,
7:19 nó cần phải đi vệ sinh, nó cần phải di chuyển.
7:22 Ta càng tập trung vào màn hình,
7:24 ta càng ít lắng nghe các tín hiệu mà cơ thể gửi cho mình.
7:28 Cơ thể bạn có thể đang cầu xin được nghỉ ngơi,
7:31 nhưng bạn làm gì?
7:32 Bạn tiếp tục vuốt qua sự lo lắng,
7:35 lướt qua sự mệt mỏi,
7:38 Cuối cùng dẫn đến kiệt quệ.
7:41 Một lần nữa, lại là mấy tình trạng mạn tínhđó.
7:44 Vậy bạn có thể bắt đầu thay đổiđể cảm thấy tốt hơn bằng cách nào?
7:49 Trước tiên, hãy nghĩ về những khoảng thời gian ít vận động nhất
7:53 sauđó tạo ra một câu thần chú.
7:55 Ví dụ, nếu bạn là học sinh, bạn có thể nói,
7:57 “Mình sẽ đi thêm một vòng quanh sân trường trước giờ vào lớp,
8:01 thay vì mở TikTok,để đến lớp với nhiều oxy hơn
8:04 trong não và thực sự có thể tập trung.”
8:06 Hoặc nếu bạn làm việc tại nhà,
8:08 có thể chọn khi tham gia các cuộc họp Zoom dài,
8:10 “Mình sẽ đi tại chỗđể kiểm soát lượng đường huyết
8:14 và tránh mệt mỏi sau cuộc họp.”
8:16 Nếu bạn là cha mẹ, bạn có thể nói
8:18 “Mình sẽ đi vòng quanh sân bóng một lầnđể cóđủ
8:21 năng lượng vượt qua sự hỗn loạn trong bữa tối.”
8:25 Bạn có thể nhảy nhót khi chođồ ăn thừa vào lò vi sóng.
8:28 Bạn có thể đi bộ quanh sảnh chờ thay vì ngồi đợi chuyến bay.
8:33 Kết hợp tất cả những thói quen này sẽ giúp các cơ luôn hoạt động
8:37 và tâm trạng ổn định hơn.
8:39 Câu chuyện yêu thích của tôi đến từ một người phụ nữ 43 tuổi
8:42 tên Dana, làm ngành nhân sự.
8:44 Dana là bệnh nhân tiểu đường loại 2 vớiđủ loại vấnđề sức khỏe.
8:48 Bác sĩ của cô ấy nói rằng cô ấy cần đi bộ nhanh và dài vào mỗi sáng
8:51 và cô ấy làm như vậy, nhưng chỉ số không thay đổi.
8:55 Với sự cho phép của bác sĩ, cô quyết định tham gia nghiên cứu.
8:58 Cô ấy bắt đầu giải lao vận động giữa các cuộc họp,
9:02 và trong vòng vài tuần,
9:03 cô ấy nói với tôi rằng huyết áp của cô ấyđã giảm 40 điểm,
9:07 mức cholesterol của cô ấy giảm
9:09 và bác sĩ bảo cô ấy có thể bắt đầu giảm dần liều insulin.
9:13 Cô ấy thực sựđã ngừng dùng mọi loại thuốc hôm nay.
9:16 Yay, Dana, chúng tôi yêu bạn, Dana.
9:18 (Vỗ tay) Ta đều biết rằng lên mạng quá lâu không tốt cho sức khỏe tinh thần.
9:25 Nhưng nó không chỉở trong đầu chúng ta, nó còn nằm trong cơ thể.
9:30 Ta cần vận động nhiều như ta cần màn hình trong cuộc sống của mình.
9:35 Chúng ta cần trường học, khuở, nơi làm việc,
9:38 cho ta thời gian và không gianđể vận động.
9:40 Bạn có thể giúp thúc đẩy nhanh sự thay đổi này.
9:44 Hãy giải lao vận động.
9:46 Khi mọi người nhìn bạn như thể bạn là kẻ kì quặc,
9:48 cứ nói với họ lý do tại sao.
9:50 Vì bạn chỉ muốn cảm thấy tốt hơn một chút.
9:52 Giúp họ bỏ điện thoại xuống và tham gia cùng bạn.
9:55 Bắt đầu sớm, bắt đầu từ những bước nhỏ.
9:58 Chúng ta có nên bắt đầu bây giờ luôn không?
10:00 Cho chúng tôi ít nhạc được không?
10:03 Bạn có thể- bạn có thể dẫm chân tại chỗ.
10:07 Bạn có thể nhảy shuffle.
10:10 Giơ tay lên trời, nếu bạn không đứng dậy được.
10:13 Hãy cảm nhận.
10:14 Bạn đang thật sự sống.
10:16 Bạn đang thật sự sống.
10:27 Yêu các bạn.
10:28 (Hoan hô và vỗ tay)